Natura Mater
Arbeider met een zak CaNaDry voor een houtskeletmuur die wordt gevuld, kasteel Boekenberg
Foto’s Exie
Exie

Losse
hennepkalk

Samenstelling
Hennepscheven (nevenproduct van de lokale hennepteelt) 59-64%, kalkhydraat 32-37%, bindmiddel 2-7% (in massa). Elke hennepscheef is omhuld met kalk.
Productie
België
Droog mengsel van kalk en hennep, met twee handen vastgehouden

CaNaDry® is een droog hennepkalkmengsel, droog geplaatst door het in een bekisting te storten en daarna te verdichten. Toepassingen: vloerisolatie onder chape, vulling van zolders, daken en muren. Samengesteld uit hennepscheven van lokaal in België geteelde hennep, kalkhydraat en een bindmiddel.

Het materiaal

Wat is losse hennepkalk?

CaNaDry® is een droge hennepkalk, los geleverd en door Exie gepatenteerd. Het combineert hennepscheven, de houtige kern van de hennepstengel, met kalkhydraat en een bindmiddel: elk deeltje is omhuld met kalk. De scheven werken als een licht en poreus granulaat, de kalk beschermt het plantaardige materiaal en legt in de loop der jaren CO₂ vast door carbonatatie.

Die korrelige, luchtige structuur verklaart zijn thermische prestaties: λd van 0,054 W/(m·K) bij een volumieke massa van 175 kg/m³. De massa van het materiaal vertraagt ook de warmtegolf, met een faseverschuiving van 16 uur voor 24 cm, wat telt voor het zomercomfort onder het dak.

Kalk en hennep wisselen waterdamp uit met de binnenlucht (μ = 1,6): het materiaal beheert het vocht perfect en wordt in muren en daken zonder dampscherm geplaatst. Zijn brandreactie is geklasseerd als B-s1 d0.

Anders dan natte hennepkalk bevat CaNaDry® geen aanmaakwater: het vraagt geen droogtijd en de constructie kan gesloten worden zodra de plaatsing klaar is.

Volgens zijn B-EPD bedraagt de A1-A3-balans −20,8 kgCO₂eq per m² geïsoleerd in 24 cm, biogene koolstof inbegrepen; in het standaardscenario komt die koolstof aan het einde van de levensduur weer vrij. CaNaDry® wordt geproduceerd door Exie in Herzele, in Oost-Vlaanderen, met lokaal geteelde hennep.

De plaatsing

Plaatsing & toepassingen

CaNaDry® isoleert vloeren, binnenmuren, gevels, daken, plafonds en zoldervloeren, in nieuwbouw, renovatie en restauratie. Als vloerisolatie kan het een droge of natte chape krijgen, gescheiden van de isolatie zoals hieronder beschreven. Elders is het niet-dragend en wordt het altijd gestort in een bekisting of op een ondergrond die de lasten draagt: houtskelet, balklaag of vloerplaat.

De plaatsing gebeurt droog, met de hand. Op de vloer wordt het mengsel gestort in lagen van maximaal 10 cm, die elk met ongeveer 10% worden verdicht met een tuinrol van minstens 45 kg, nooit met een trilplaat, tot de gewenste dikte. Het materiaal wordt geleverd in zakken van 55 L of in big bags van 1,2 m³.

Op de vloer kan CaNaDry® op een bed van gebroken schelpen komen dat opstijgend vocht onderbreekt, en daarna een chape krijgen. Een waterdicht en dampopen membraan (Sd kleiner dan 2 m) scheidt de isolatie altijd van de chape. Vloerverwarming is mogelijk in deze opbouw.

In muren wordt het mengsel gestort in lagen van 10 tot 20 cm naarmate de bekistingspanelen worden geplaatst, en daarna licht aangedrukt. In muren en daken gebeurt de plaatsing zonder dampscherm, in een bekisting in hout van gebruiksklasse 3 waarvan de voet droog blijft; de afwerkingen moeten dampopen en luchtdicht blijven. Het materiaal wordt droog opgeslagen en binnen 12 maanden na productie verwerkt.

Close-up van droge hennepscheven, met lichte sprieten
Hennepscheven van Exie, vóór het mengen met kalk
Een arbeider egaliseert met een rol een laag hennepkalk op de vloer
Vloer in CaNaDry, plaatsing Eltherm
Dak van een lang gebouw, geïsoleerd met ter plaatse gestorte CaNaDry
Dak in ter plaatse gestorte CaNaDry
Big bag van EXIE aan een kraan boven een nieuwe dakconstructie, stort losse hennepkalk tussen de kepers
Losse CaNaDry gestort tussen de kepers · werf · Exie

Over de producent

Exie is een Belgische producent van isolatie in hennepkalk, gevestigd in Herzele, in Oost-Vlaanderen. Het bedrijf verwerkt lokaal geteelde hennep en maakt er twee mengsels van: CaNaDry®, een droge hennepkalk die los wordt aangebracht in vloeren, muren en daken, en CaNaCrete, een voorgemengde natte hennepkalk voor de isolatie van muren.

Exie begeleidt de uitvoering met plaatsingsgidsen per toepassing en met technisch advies vóór de werken. CaNaDry® beschikt over een milieuverklaring B-EPD.

Twee operators aan de lijn van Exie die de hennepscheven van de vezel scheidt
Ontvezelingslijn voor hennep, Exie
−20,8kgCO₂eq
Koolstof A1-A3

Technische prestaties

Geleidbaarheid λ
λd = 0,054 W/(m·K) · λui = 0,060 W/(m·K) (EN 12667)
Dichtheid
175 kg/m³ ± 2,5% (DIN EN 1602)
Faseverschuiving
16 h voor 24 cm
Dampdiffusie μ
μ = 1,6
Brandreactie
B-s1 d0
Sterkte
Gemiddelde druksterkte: 426 kPa bij 10% vervorming

EN 12667:2001 (λ) · EN 13501-1:2018 (brand) · EN ISO 10140-2:2010 + EN ISO 717-1:2013 (akoestiek) · EN 826:2013 (druk) · DIN EN 1602:2013-05 (dichtheid) · EN 15804+A2 (koolstofbalans)

EPD ✓

Levenscyclus

Oorsprong
Hennep uit België

Hennepscheven, de houtige kern van de hennepstengel, zijn een nevenproduct van de lokale teelt in België. Ze vormen het grootste deel van het mengsel (59 tot 64% in massa), met 32 tot 37% kalkhydraat, dat elk deeltje omhult, en 2 tot 7% bindmiddel.

Productie
Gemengd in Herzele, op 50 km

Exie maakt het mengsel in Herzele, in Oost-Vlaanderen, op ongeveer 50 km van Brussel. Het wordt geleverd in zakken van 55 L of in big bags van 1,2 m³, droog in een bekisting gestort en laag per laag verdicht, zonder water of droogtijd.

Einde levensduur
Verwerkt tot nieuwe isolatie

Exie neemt onder voorwaarden werfoverschotten terug en geeft aan hennepkalk uit sloop te kunnen verwerken tot nieuwe isolatie. Zijn B-EPD beschrijft een alternatief scenario waarin 75% van het materiaal aan het einde van de levensduur wordt gerecupereerd.

Referenties

Projecten en publicaties

De projecten die het toepassen en de publicaties die erover schrijven.

FAQ

Moet de constructie drogen voordat ze gesloten wordt?

Nee. CaNaDry® wordt droog geplaatst, zonder aanmaakwater, en hardt uit door carbonatatie. Anders dan bij natte hennepkalk kan de constructie gesloten worden zodra de plaatsing klaar is.

Hoe wordt het mengsel verdicht?

Op de vloer wordt het mengsel gestort in lagen van maximaal 10 cm, die elk met ongeveer 10% worden verdicht met een tuinrol van minstens 45 kg; een trilplaat is uit den boze. In een muur wordt het gestort in lagen van 10 tot 20 cm naarmate de bekisting hoger komt, en daarna licht aangedrukt door op de panelen te tikken.

Is een membraan tussen CaNaDry® en de chape nodig?

Ja, Exie raadt het altijd aan, ook al zou de sterkte van het materiaal het technisch overbodig maken. Een membraan van het type onderdakfolie, waterdicht en volledig dampopen, vergemakkelijkt het sorteren bij demontage en voorkomt dat de hennepkalk het water van een natte chape (Romeins beton, kalkchape) te snel opneemt, wat de carbonatatie in het gedrang zou brengen. Vloerverwarming is mogelijk in deze opbouw.

Is een dampscherm nodig in een muur of een dak?

Nee. Met een μ van 1,6 wisselt het materiaal waterdamp uit met de binnenlucht en wordt het zonder dampscherm geplaatst. De afwerkingen moeten dampopen en luchtdicht blijven, in een bekisting in hout van gebruiksklasse 3 waarvan de voet droog blijft.

In welke vorm wordt het geleverd en hoe lang blijft het bruikbaar?

CaNaDry® wordt geleverd in zakken van 55 L of in big bags van 1,2 m³. Het wordt droog opgeslagen en binnen 12 maanden na productie verwerkt.